Publicaties
Spoorloos mijn eigen moeder of vader. ‘Wie was ik’ van Alfred Schaffer
0 Reacties
© Luke Kuisis
© Luke Kuisis © Luke Kuisis
Voor abonnees
recensie
literatuur

Spoorloos mijn eigen moeder of vader. ‘Wie was ik’ van Alfred Schaffer

In zijn vorige bundels verkent Alfred Schaffer identiteit als een bij uitstek politieke kwestie, maar in het nieuwe Wie was ik kiest hij voor een persoonlijke invalshoek, door de schijnwerper te richten op zijn eigen familieverleden.

Mens dier ding (2014) van Alfred Schaffer (1973) behoort tot mijn lievelingsboeken: in weinig Nederlandse dichtbundels vloeien zo overtuigend politiek en liefde samen, en heden en verleden. De bundel schetst het leven en vooral de erfenis van Shaka Zoeloe, een even controversiële als bewonderde staatsman uit negentiende-eeuws Zuid-Afrika. Schaffer toont hoe Shaka (Mens) door witte historici van zijn menselijkheid ontdaan werd (Dier) en uiteindelijk in handen kwam van mediatycoons die hem verhandelden tot televisieserie of pretpark (Ding). Via de figuur van Shaka kan Schaffer grote thema’s aan de orde stellen: de raciale verhoudingen in Zuid-Afrika en wereldwijd, reputatie- en identiteitsvorming, commercialisering.

In 2016 verscheen de opvolger Postuum. Een lofzang in de bibliofiele Slibreeks, een volwaardige bundel die helaas onder de radar is gebleven. Ook in dit boek gaat het over hoe anderen aan je identiteit invulling geven, onder meer met een beklemmend Engelstalig gedicht waarin een dakloze aan een ander vraagt om een levensreddend vers te schrijven (“you’re powerful you’re a poet”) en een aangrijpende passage waarin het (zwarte?) lyrisch ik in een supermarkt letterlijk onzichtbaar is voor een (witte?) vrouw. Identiteit wordt in de recente bundels van Schaffer verkend als een bij uitstek politieke kwestie: deze boeken tonen dat we niet alleen diep beïnvloed worden door onze familiegeschiedenis en door de historie van het land waarin we leven, maar dat ook (aannames over) klasse, kleur en gender voortdurend doorwerken in onze identiteitsvorming.

Verder lezen?

Dit is een artikel waarvoor je moet betalen. Koop dit artikel of neem een abonnement om toegang te hebben tot alle verhalen van de lage landen.

€4/maand

€40/jaar

Aanmelden

Registreer je of meld je aan om een artikel te lezen of te kopen.

Sorry

Je bezoekt deze website via een openbaar account.
Je kunt alle artikelen lezen, maar geen producten kopen.

Belangrijk om weten


Bij aankoop van een abonnement geef je toestemming voor een automatische herabonnering. Je kunt dit op elk moment stopzetten door contact op te nemen met philippe.vanwalleghem@onserfdeel.be.